Chương 1

Ba mẹ bị chị dâu đuổi ra khỏi nhà, chồng bảo tôi chỉ lo ăn mặc chứ không đưa tiền, làm theo rồi tránh được một kiếp nạn.

“Tiểu Vân!”

Giọng nói vừa quen thuộc vừa xa lạ truyền đến từ phía trước chếch sang bên.

Tôi nhìn theo hướng âm thanh, thấy dưới cột đèn đường có hai bóng người đang đứng.

Ba tôi là Triệu Kiến Quốc mặc chiếc áo bông màu xanh đen đã mặc suốt mười năm, trong tay xách một chiếc vali cũ buộc bằng dây gai.

Mẹ tôi là Vương Tú Mai xách một chiếc túi dệt phồng căng, mái tóc bị gió thổi rối bù.

Sau lưng họ không có anh trai Triệu Lỗi, cũng không thấy bóng dáng chị dâu Lý Mỹ Linh.

“Ba, mẹ, sao chỉ có hai người vậy?”

“Anh con đâu?”

Tôi bước nhanh đến đón, tiện tay nhận lấy chiếc túi trong tay mẹ, nặng đến mức cổ tay tôi chùng xuống.

Ánh mắt ba lảng tránh, đôi môi khô nứt mấp máy, nhưng không nói nên lời.

Mẹ đột nhiên nắm lấy tay tôi, hốc mắt thoáng chốc đỏ lên: “Tiểu Vân, mẹ không còn nơi nào để đi nữa…”

Câu nói ấy giữa gió lạnh khiến tôi rùng mình.

Tôi cẩn thận quan sát ba mẹ.

Cửa tay áo bông của ba đã sờn đến bạc màu, đôi tay quanh năm làm việc nhà của mẹ bị lạnh đến đỏ bừng, nứt nẻ.

Đôi giày bông trên chân họ đều dính đầy bùn đất, rõ ràng đã đi một quãng đường không ngắn.

Đây tuyệt đối không phải chỉ là đến chơi đơn giản.

“Vào nhà trước đã, bên ngoài lạnh.”

Tôi đè nghi hoặc xuống đáy lòng, một tay đỡ mẹ, một tay muốn xách vali cho ba, nhưng bị ba tránh đi.

“Nặng lắm, để ba tự xách.”

Ba người chúng tôi im lặng đi vào khu chung cư.

Tuyết bắt đầu rơi, từng hạt nhỏ dày đặc, dưới ánh đèn đường trông như những hạt muối rắc xuống.

Ba mẹ đi rất chậm, nhất là khi lên cầu thang, mỗi lần ba bước một bước đều phải dừng lại một chút, tay phải theo bản năng đưa ra đỡ eo.

Nhà chúng tôi ở tầng bốn, không có thang máy, đèn hành lang của khu chung cư cũ còn hỏng mất hai bóng.

Khó khăn lắm mới vào được nhà, hơi ấm liền phả vào mặt.

Ba mẹ đứng ở lối vào nhà hơi gò bó, không dám bước vào trong, sợ bùn dưới đế giày làm bẩn sàn nhà.

Tôi vội tìm hai đôi dép lê, lại vào nhà vệ sinh lấy khăn nóng ra.

“Lau mặt trước đi, sưởi ấm một chút.”

“Ăn cơm chưa?”

Mẹ lắc đầu, dùng khăn che mặt, bả vai khẽ run lên.

Ba thì vẫn luôn nhìn chằm chằm xuống sàn nhà.

Chiếc vali cũ kia đứng bên chân ông, giống như một tấm bia kỷ niệm lặng lẽ.

Tôi xoay người vào bếp, trong tủ lạnh vẫn còn sủi cảo gói hôm qua.

Tôi bắc nước lên đun, từ khe cửa bếp nhìn ra ngoài, ba mẹ vẫn còn đứng ở lối vào nhà.

Ba đang cẩn thận đẩy vali vào góc tường, động tác nhẹ đến mức như đang đặt một món đồ dễ vỡ.

Mẹ thì quan sát căn nhà nhỏ chín mươi mét vuông này.

Phòng khách không lớn, đặt một chiếc sofa vải màu be, trên tường treo tranh thiếu nhi của Đóa Đóa, ban công phơi áo sơ mi của Chu Minh và váy nhỏ của Đóa Đóa, tất cả đều là dáng vẻ bình thường của một gia đình hai vợ chồng đi làm phổ thông.

“Ba, mẹ, ra sofa ngồi đi.”

Tôi bưng hai cốc nước nóng ra.

Lúc này họ mới nhích bước.

Mẹ ngồi ở mép sofa, chỉ chiếm một góc rất nhỏ.

Eo ba không tốt, khi chậm rãi ngồi xuống, lông mày ông khẽ nhíu lại.

Tôi đưa nước nóng qua, ngồi xuống chiếc ghế nhỏ đối diện họ, chờ một lời giải thích.

“Tiểu Lỗi nó…”

Mẹ mở miệng, giọng khàn khàn: “Tiểu Lỗi nói nhà phải sửa sang lại, đăng ký cho ba mẹ một tour du lịch người già, bảo ba mẹ ra ngoài chơi hai tháng.”

Tôi lặng lẽ nghe, chờ bà nói “nhưng”.

“Nhưng khi ba mẹ đến bến xe, hướng dẫn viên nói trên danh sách không có tên ba mẹ.”

“Gọi điện cho anh con, nó bảo ba mẹ tìm một nhà nghỉ gần đó ở tạm trước.”

“Ba con không cam lòng, lại ngồi xe quay về, kết quả…”

Mẹ nghẹn ngào: “Kết quả khóa đã bị thay, đồ đạc của ba mẹ bị đóng gói ném ngoài hành lang.”

Sủi cảo lăn trong nồi, hơi nước làm mờ tấm kính bếp.

Tôi đứng dậy đi tắt bếp, quay lưng về phía ba mẹ, nước mắt không hề báo trước rơi xuống.

Anh trai Triệu Lỗi lớn hơn tôi ba tuổi, từ nhỏ đến lớn đều là cục cưng trong lòng ba mẹ.

Ba là công nhân nghỉ hưu của nhà máy cơ khí, mẹ là nữ công nhân nhà máy dệt, hai người tiết kiệm cả đời, mười lăm năm trước móc sạch tiền tích góp mua nhà cưới cho anh trai trong thành phố, tên trên giấy tờ là anh trai và chị dâu.

Khi tôi kết hôn, ba mẹ chỉ cho tôi hai mươi nghìn tệ tiền lót đáy hòm, còn là lén lút nhét cho, sợ chị dâu biết sẽ không vui.

“Tiểu Vân, ba mẹ chỉ ở tạm mấy ngày thôi, tìm được nhà sẽ dọn ra ngoài.”

Cuối cùng ba cũng mở miệng, giọng trầm thấp: “Sẽ không gây phiền phức cho các con đâu.”

Tôi múc sủi cảo ra, ba bát lớn, bát nào cũng đầy ắp: “Nơi này chính là nhà của ba mẹ, muốn ở bao lâu thì ở bấy lâu.”

Khóa cửa xoay động, Chu Minh về rồi.

Anh xách cặp tài liệu, mang theo một thân khí lạnh, nhìn thấy ba mẹ vợ trong phòng khách thì sững ra hai giây, sau đó lập tức nở nụ cười: “Ba mẹ đến rồi ạ?”

“Sao không nói trước một tiếng, con đi đón ba mẹ.”

“Quyết định tạm thời thôi.”

Ba hơi gò bó đứng dậy.

Chu Minh cởi áo khoác, rất tự nhiên đi vào bếp, giúp tôi bưng sủi cảo.

Khi đi ngang qua bên cạnh tôi, anh hạ giọng hỏi: “Chuyện gì vậy?”

“Bị đuổi ra ngoài rồi.”

Tôi thì thầm nói.

Tay Chu Minh khựng lại một chút, không hỏi thêm nữa.

Sau khi chúng tôi bày sủi cảo, bát đũa xong, Chu Minh sang nhà hàng xóm đón Đóa Đóa về.

Cô bé nhìn thấy ông bà ngoại thì vui vẻ nhào qua, trong nháy mắt xua tan bầu không khí nặng nề trong nhà.

Bữa tối ăn rất yên tĩnh.

Ba mẹ chỉ ăn bảy tám cái sủi cảo đã nói no, tôi biết họ sợ ăn nhiều khiến người ta ghét.

Đóa Đóa ríu rít kể chuyện mẫu giáo, thỉnh thoảng Chu Minh phụ họa vài câu, tôi khẽ đá chân anh dưới bàn, ra hiệu anh nói gì đó.

“Lần này ba mẹ cứ ở lại thêm một thời gian.”

Chu Minh gắp cho ba một cái sủi cảo: “Vừa hay sắp Tết rồi, cả nhà đông đủ sẽ náo nhiệt hơn.”

Ba liên tục gật đầu, mẹ lén lau khóe mắt.

Tôi nhìn mái tóc hoa râm và những nếp nhăn sâu trên mặt họ, trong lòng chua xót.

Họ dốc hết tất cả cho con trai, cuối cùng lại bị quét ra khỏi nhà, ngay cả một món hành lý ra hồn cũng không có.

Dọn dẹp bếp xong đã hơn chín giờ.

Nhà chúng tôi có hai phòng ngủ, phòng ngủ chính chúng tôi ở, phòng phụ là phòng của Đóa Đóa, chỉ có một chiếc giường nhỏ một mét hai.

Tôi đang rầu rĩ không biết ngủ thế nào, Chu Minh đã ôm chăn đệm ra phòng khách trải nệm dưới đất.

“Eo ba không tốt, để ba ngủ sofa.”

“Mẹ ngủ phòng trẻ em với Đóa Đóa, anh trải đệm dưới đất.”

Anh sắp xếp như lẽ đương nhiên.

“Nhưng mai anh còn phải đi làm…”

“Không sao, chỉ vài ngày thôi.”

Ba mẹ từ chối hết lần này đến lần khác, cuối cùng vẫn không cãi lại chúng tôi.

Khi rửa mặt, tôi phát hiện đồ vệ sinh cá nhân mẹ mang theo đều là đồ dùng một lần lấy từ khách sạn, lông bàn chải đã xòe ra mà vẫn còn dùng.

Quần áo lót của ba đã mòn đến mức mỏng trong suốt, gót tất vá đi vá lại.

Trước khi ngủ, tôi tìm khăn mới, bàn chải mới cho ba mẹ, lại lấy trong tủ quần áo ra hai bộ đồ giữ nhiệt của Chu Minh: “Mặc tạm trước đã, mai con đi mua bộ vừa người.”

Mẹ kéo tay tôi, nước mắt lại rơi xuống: “Tiểu Vân, mẹ có lỗi với con…”

“Năm đó con kết hôn, nhà mình chẳng cho con được gì…”

“Nói mấy chuyện này làm gì.”

Tôi vỗ vỗ tay bà: “Ngủ sớm đi.”

Về phòng ngủ, Chu Minh đang dựa đầu giường xem điện thoại.

Tôi đóng cửa lại, bò lên giường, vùi đầu vào vai anh.

“Anh trai em đúng là không ra gì.”

Giọng Chu Minh rất bình tĩnh, nhưng tôi biết anh giận rồi.

“Bây giờ phải làm sao?”

“Họ không thể cứ ở phòng khách mãi được.”

“Trước cứ ở đã, đi bước nào tính bước đó.”

Chu Minh đặt điện thoại xuống, nhìn tôi: “Nhưng có một câu anh phải nói trước.”

“Đón ba mẹ đến ở, anh ủng hộ một trăm phần trăm.”

“Ăn mặc sinh hoạt, khám bệnh uống t.h.u.ố.c, tiền nên tiêu thì chúng ta tiêu.”

“Nhưng có một điểm, không thể đưa tiền mặt, nhất là tiền mặt số lượng lớn.”

Tôi ngẩng đầu lên: “Tại sao?”

“Anh trai em vì sao đuổi họ ra ngoài?”

“Thật sự là vì sửa nhà sao?”

Chu Minh lắc đầu: “Anh đoán là hắn nhắm vào chút tiền lương hưu của ba mẹ.”

“Hai ông bà cộng lại mỗi tháng hơn sáu nghìn tệ, ăn ở miễn phí ở nhà anh trai em năm sáu năm, bây giờ đột nhiên bị đuổi ra ngoài, tám phần là chê tiền đưa chưa đủ, muốn ép họ móc thêm.”

Tôi muốn phản bác, nhưng lại không tìm được lý do.

Anh trai và chị dâu đều là người khôn khéo, nhất là chị dâu Lý Mỹ Linh, làm việc ở ngân hàng, bàn tính gảy lách cách vang.

Những năm nay tiền sinh hoạt, tiền t.h.u.ố.c men của ba mẹ đều là tôi lén bù vào, gia đình anh trai chưa từng hỏi đến.

“Nếu bây giờ chúng ta đưa tiền cho ba mẹ, cuối cùng số tiền này sẽ rơi vào tay ai?”

Chu Minh hỏi.

Tôi không nói gì nữa.

“Tiểu Vân, anh không phải người nhẫn tâm.”

Chu Minh nắm tay tôi: “Ba mẹ vất vả cả đời, nên được hưởng phúc rồi.”

“Nhưng cái phúc này phải hưởng cho rõ ràng, hưởng vào chỗ thực tế.”

“Chúng ta có thể lo ăn ở khám bệnh, nhưng tuyệt đối không thể để trong tay họ có tiền rảnh rỗi, nếu không anh chị dâu em vừa đến khóc than nghèo khổ, tiền sẽ mất ngay.”

“Đến lúc đó ba mẹ chịu thiệt, chúng ta cũng bị oán trách.”

Ngoài cửa sổ gió rít gào.

Tôi nhớ đến động tác đỡ eo của ba tối nay, đôi tay nứt nẻ của mẹ, nhớ đến vẻ hoảng sợ vô gia cư khi họ đứng trước cửa nhà tôi.

Chu Minh nói đúng.

Điều ba mẹ cần không phải tiền, mà là một tuổi già yên ổn, không bị ghét bỏ.

“Được, nghe anh.”

Tôi nói.

Chu Minh thở phào nhẹ nhõm, tắt đèn bàn: “Ngủ đi, mai anh đi mua một chiếc giường gấp, cứ ngủ sofa mãi không được.”

Trong bóng tối, tôi mở mắt.

Phòng khách truyền đến tiếng ho bị kìm nén của ba, còn có tiếng nức nở rất khẽ của mẹ.

Đêm đông lạnh giá này, ba mẹ tôi như hai chiếc lá khô, bay vào căn nhà nhỏ cũng chẳng rộng rãi của tôi.

Mà tôi không biết rằng, đây chỉ là một khởi đầu.

Một cuộc lặn lội dài đằng đẵng liên quan đến tình thân, tiền bạc và tôn nghiêm, lúc này mới vừa kéo màn mở đầu.

Ngày thứ ba ba mẹ ở lại, tôi xin nghỉ nửa ngày, đưa họ đến bệnh viện cộng đồng làm kiểm tra sức khỏe toàn diện.

Kết quả khiến người ta đau lòng.

Ba bị thoát vị đĩa đệm thắt lưng nghiêm trọng, còn có huyết áp cao và đục thủy tinh thể giai đoạn đầu.

Mẹ bị viêm khớp dạng thấp, đầu gối mòn, đường huyết cũng hơi cao.

Bác sĩ kê t.h.u.ố.c, dặn phải tái khám định kỳ, chú ý giữ ấm và ăn uống.

Từ bệnh viện đi ra, ba cầm phiếu nộp tiền, tay run lên.

Hơn một nghìn tám trăm tệ tiền kiểm tra và tiền t.h.u.ố.c, đối với ông, người bị con trai nắm giữ lương hưu, là một khoản tiền lớn.

“Ba, bảo hiểm y tế có thể thanh toán một phần.”

Tôi cầm lấy hóa đơn đi đến quầy nộp phí.

“Phần còn lại…”

Ba đi theo sau tôi, giống như một đứa trẻ làm sai chuyện.

“Phần còn lại chúng con trả.”

Tôi quẹt thẻ, quay người lại nhìn thấy vẻ mặt vừa như trút được gánh nặng vừa xấu hổ khó chịu của ba mẹ, trong lòng rất khó chịu.

Trên đường về nhà đi ngang qua trung tâm thương mại, tôi khăng khăng đưa ba mẹ đi mua quần áo.

Mẹ nhìn trúng một chiếc áo lông vũ, lật xem nhãn giá xong lập tức đặt xuống: “Đắt quá, chiếc trên người mẹ vẫn còn mặc được.”

“Mẹ, chiếc đó của mẹ mặc bảy tám năm rồi, không giữ ấm nữa.”

Tôi bảo nhân viên bán hàng lấy cỡ phù hợp.

Cuối cùng tôi mua áo lông vũ, đồ giữ nhiệt, giày bông, còn đo cho ba một cặp kính lão.

Trên đường đi, mẹ cứ lẩm bẩm “lãng phí tiền”, nhưng khi mặc áo mới lên, trong mắt bà có ánh sáng.

Ba đeo kính mới, nhìn trái nhìn phải trong trung tâm thương mại, nhỏ giọng nói: “Rõ thật.”

Chu Minh tan làm về, nhìn thấy bộ đồ mới của ba mẹ thì nháy mắt với tôi.

Buổi tối, anh lặng lẽ nói với tôi: “Hôm nay tiêu ba nghìn hai à?”

“Ghi vào sổ của anh, tháng này bớt ra ngoài ăn hai bữa là bù lại được.”

“Ba em khá thích cặp kính kia, nói đọc báo không còn tốn sức nữa.”

“Thích là tốt rồi.”

Chu Minh dừng một chút: “Nhưng Tiểu Vân, em phải chuẩn bị tâm lý.”

“Anh chị dâu em sớm muộn gì cũng sẽ tìm đến cửa.”

Lời này ứng nghiệm vào ngày thứ năm.

Đó là buổi sáng thứ bảy, tôi đang chuẩn bị cơm trưa trong bếp, ba mẹ đang phơi nắng ngoài ban công.

Chu Minh mua hai chiếc ghế mây, nói người già phơi nắng nhiều sẽ bổ sung canxi.

Khi chuông cửa vang lên, Đóa Đóa chạy đi mở cửa, giọng trong trẻo gọi: “Cậu!”

“Mợ!”